Hallux is de Latijnse naam voor grote teen en rigidus betekent stijf, dus letterlijk vertaald: stijve grote teen. De belangrijkste oorzaak voor zo'n stijve teen is artrose aan het gewricht van de grote teen met het middenvoetsbeentje.
Bij artrose slijt het kraakbeen op de botuiteinden in het gewricht. Dit kraakbeen moet ervoor zorgen dat de botten soepel langs elkaar kunnen glijden. Een beetje slijtage is normaal bij het ouder worden. Maar artrose is overmatige slijtage. Het kraakbeen wordt dun, brokkelig of verdwijnt helemaal. Er komt steeds meer wrijving tussen de botten en dat doet pijn. Het gewricht wordt stijf en de teen kan niet meer goed op en neer bewegen.
Te strakke buigpees van de grote teen
Soms is een grote teen bij het lopen stijf, maar kunt u de teen als u zit en de voet losjes naar beneden hangt wel gewoon omhoog duwen. Dan is niet artrose de oorzaak maar is er een probleem met de buigpees van de grote teen.
Artrose is vaak de oorzaak van een hallux rigidus. De kans op artrose neemt toe bij het ouder worden en artrose komt twee keer zo vaak voor bij vrouwen als bij mannen.
Hoe ontstaat een hallux rigidus?
Artrose is de boosdoener
Artrose is vaak de oorzaak van een hallux rigidus. De kans op artrose neemt toe bij het ouder worden en artrose komt twee keer zo vaak voor bij vrouwen als bij mannen. Maar naast artrose zijn er ook andere oorzaken die een rol kunnen spelen:
Wanneer er geen duidelijke oorzaak gevonden kan worden, noem je dat idiopathisch. Bij een idiopathische hallux rigidus zijn vaak beide voeten aangedaan.
Klachten van een stijve grote teen
Bij het lopen maakt uw voet een rollende beweging waarbij de grote teen meebeweegt. Dit heet afwikkelen. Vooral het omhoog bewegen van de teen is belangrijk bij het lopen, dat geeft dan ook de meeste klachten bij een hallux rigidus.
Welke klachten geeft een hallux rigidus?
Pijn bij het lopen
Bij het lopen maakt uw voet een rollende beweging waarbij de grote teen meebeweegt. Dit heet afwikkelen. Vooral het omhoog bewegen van de teen is belangrijk bij het lopen, dat geeft dan ook de meeste klachten bij een hallux rigidus. Vaak is de pijn 's ochtends, of steeds bij de eerste paar stappen het ergst (startpijn).
Door de pijnlijke teen kunt u ongemerkt uw voet anders gaan gebruiken. Daardoor doet soms de rest van de voorvoet of de buitenzijde van de voet ook pijn.
Het pijnlijke gewricht kan gezwollen zijn. Ook kunnen er irritaties ontstaan aan zenuwen. Als de teen al langer stijf is, kunnen er aan de bovenkant en zijkanten van het gewricht botuitstulpingen ontstaan: zogenaamde osteofyten.
Diagnose van een stijve grote teen
Om de diagnose te stellen doet uw specialist een lichamelijk onderzoek. Hij/zij onderzoekt dan in hoeverre het gewricht van de grote teen kan bewegen.
Hoe herkent de specialist een hallux rigidus?
Lichamelijk onderzoek
Om de diagnose te stellen doet uw specialist een lichamelijk onderzoek. Hij/zij onderzoekt dan in hoeverre het gewricht van de grote teen kan bewegen. Soms kraakt het gewricht en is beweging van de teen pijnlijk. Het gewricht is vaak dik of er is een bobbel te voelen aan de rand van het gewricht.
Als uw specialist vaststelt dat u een hallux rigidus heeft, zal hij in de meeste gevallen een niet-operatieve behandeling starten.
Niet-operatief
Wanneer deze behandeling niet (meer) helpt, kan een operatie uitkomst bieden.